De komende tijd worden alle pensioen aangepast aan de nieuwe pensioenwet. Een van de doelen van de nieuwe wet is een persoonlijker en transparanter pensioen. Je zou dan verwachten dat pensioen dat aan jou gaat uitkeren eenvoudiger en overzichtelijker wordt. Maar ik ben bang dat dát niet helemaal gaat gebeuren. Er komen straks 4 verschillende soorten pensioenuitkeringen in de uitkeringsfase. En het soort pensioen bepaalt hoe jouw pensioenuitkering kan stijgen of dalen. En afhankelijk van de keuze die jouw uitvoerder maakt zijn er weer verschillende opties. In deze blog een overzicht van de 4 soorten en wanneer jij een bepaalt soort krijgt en of jij een keuzemogelijkheid hebt.
Vast gegarandeerd pensioen
Deze vorm krijg je van een verzekeringsmaatschappij. Wanneer je in het verleden pensioen hebt opgebouwd in een eindloon of een middelloonregeling, dan is dat vast en gegarandeerd. De uitkering zal nooit dalen, maar zal waarschijnlijk ook niet stijgen (indexeren). Deze uitkeringen zullen niet worden omgezet naar het nieuwe pensioenstelsel en blijven dus ongewijzigd.
Als je een beschikbare premieregeling hebt met shop-mogelijkheid kun je met je kapitaal ook een vast gegarandeerd pensioen aankopen bij een verzekeraar. Die uitkering zal nooit dalen, maar na ingang ook nooit meer stijgen.
Variabele pensioenuitkering (individueel)
Als beschikbare premie met shop-mogelijkheid kun je in plaats van voor een vaste gegarandeerde uitkering, ook kiezen voor een variabele uitkering. Het pensioengeld blijft dan belegd en het beleggingsrendement, de rente en eventueel de levensverwachting bepalen hoogte van jouw pensioenuitkering, die jaarlijks wordt bijgesteld.
Variabele pensioenuitkering (collectief)
In het nieuwe pensioenstelsel kennen pensioenfondsen een collectieve uitkeringsfase. Het pensioengeld is dan ook belegd waarbij het beleggingsrendement, de rente en eventueel levensverwachting bepalen de hoogte van jouw pensioenuitkering, die jaarlijks wordt bijgesteld. Alleen de aanpassing gebeurt collectief. Stijgingen of dalingen kunnen daarbij worden uitgesmeerd over meerdere jaren en er is een buffer om dalingen op te vangen. Dit werkt min of meer hetzelfde als een individuele variabele uitkering, alleen mee- en tegenvallers worden gedeeld waardoor dalingen, maar dus ook de stijgingen, wat worden afgevlakt.
Als pensioenfonds een solidaire premieregeling heeft dan krijg je altijd in de uitkeringsfase deze variabele variant. Je hebt dan geen keuze.
Als jouw pensioenfonds een flexibele premieregeling heeft dan kunnen zij deze variant aanbieden als één van de opties waar jij uit kunt kiezen. Bieden zij deze optie niet aan, dan mag jij zelf kiezen voor een individueel variabel pensioen.
Lees ook:
Ook ingegane pensioenen veranderen in het nieuwe pensioenstelsel
Vastgestelde pensioenuitkering
Een vastgestelde pensioenuitkering lijkt het meeste op de pensioenuitkering zoals die nu door een pensioenfonds wordt uitgevoerd onder de huidige wetgeving. Je krijgt een pensioenuitkering en de dekkingsgraad is bepalend of je pensioenuitkering stijgt of daalt. De uitkering is ‘vast’ maar niet gegarandeerd. De kans op een daling is kleiner dan bij een variabele pensioenuitkering, maar de kans op een stijging is ook kleiner.
Wanneer je nu pensioen hebt bij een pensioenfonds die er voor kiest om je pensioen niet in te varen, dan hou jij jouw huidige pensioenuitkering. De standaard-route is dat pensioenfondsen wel invaren, tenzij er goede redenen zijn om dat niet te doen. Wanneer er sprake is van ‘gesloten’ pensioenfondsen en pensioen met bepaalde garanties vanuit de werkgever(s) kan dat een reden zijn om niet in te varen.
Pensioenfondsen kunnen er straks voor kiezen om bij een flexibele premieregeling deze optie aan te bieden. Dan mag jij op de pensioendatum kiezen uit een variabele pensioenuitkering of deze variant, de vastgestelde uitkering.
Welke opties zijn er op de pensioendatum?
Jouw pensioen is een solidaire premieregeling bij een pensioenfonds:
Je krijgt een variabele pensioenuitkering (collectief).
Jouw pensioen is een flexibele premieregeling bij een pensioenfonds zonder shop-mogelijkheid:
Je mag kiezen uit een variabele pensioenuitkering (collectief) of een vastgestelde pensioenuitkering. Deze uitkering zijn allebei bij het pensioenfonds waar jij zit.
Jouw pensioen is een flexibele premieregeling bij een pensioenfonds met een variabele pensioenuitkering:
Je mag kiezen uit een variabele pensioenuitkering bij het pensioenfonds. Zij kunnen dit collectief of individueel aanbieden. Wil je dat niet, dan mag je shoppen voor een vaste (gegarandeerde) pensioenuitkering bij een verzekeringsmaatschappij.
Jouw pensioen is een flexibele premieregeling met shop-mogelijkheid (bij een verzekeringsmaatschappij, PPI of pensioenfonds):
Je mag kiezen uit een variabel pensioen (individueel) of een vast gegarandeerd pensioen. Voor beide kun je shoppen en je pensioen onderbrengen bij de pensioenuitvoerder die jij zelf kiest.
Shoppen
Wanneer je mag shoppen voor een variabele pensioenuitkering, dan bestaat er ook de mogelijkheid om je pensioen onder te brengen bij een pensioenfonds waar jij al een variabele uitkering van krijgt. Dus stel je hebt pensioen opgebouwd bij een pensioenfonds met een solidaire premieregeling. Dan krijg je van hen automatisch een variabel pensioen. Wanneer je dan ook een Flexibele premieregeling met shop-mogelijkheid hebt, dan kun je er voor kiezen om die uitkering toe te voegen aan je solidaire pensioenuitkering. Uiteraard voor zover dat pensioenfonds dat ook toestaat.
Mocht dit op je overkomen als ‘onoverzichtelijk’ of een ‘zoekplaatje’ dan snap ik dat. Want door alle mogelijkheden en combinaties is het er ook niet echt overzichtelijker op geworden.
Foto: Ksenia Chernaya – Pexels.com
![](https://bijnametpensioen.nl/wp-content/uploads/2024/07/Jan-van-Harten_casual-min.jpg)
Jan van Harten is pensioenadviseur, financial planner en financial blogger. Hij adviseert mensen die met pensioen gaan of hier over nadenken. Hij begeleidt daarnaast ook ondernemingsraden bij pensioenvraagstukken en helpt werkgevers met het inrichten van pensioenregelingen.
bijnametpensioen.nl is een initiatief van Jan van Harten.