- In het kort
- Je bouwt nu pensioen op bij een verzekeringsmaatschappij of een premiepensioeninstelling (PPI). Waar moet je dan op letten in verband met de nieuwe pensioenwet?
- Veel werkgevers kiezen voor het overgangsregime. Jouw pensioenopbouw zal dan niet veel veranderen
- Het partner- en wezenpensioen verandert ook. Dat is een belangrijk aandachtspunt, met name als je eerder met pensioen gaat
- Mogelijk verandert ook jouw beleggingsrisico
Je gaat binnenkort met pensioen en je bouwt nu pensioen op bij een verzekeringsmaatschappij of een premiepensioeninstelling (PPI). Waar moet je dan op letten in verband met de aanpassing van je pensioen aan de nieuwe pensioenwet bij een verzekeringsmaatschappij of PPI? Over de situatie bij pensioenfondsen is veel geschreven, maar over de situatie bij verzekeraars en PPI’s is vrij weinig informatie te vinden. Daarom op jullie verzoek in deze blog een uitgebreide uitleg.
Advies &Gommer Pensions Group
In deze blog veel informatie over de nieuwe wet, aangevuld met onze ervaringen uit de praktijk. Ik ben senior pensioenadviseur bij &Gommer Pensions Group. Ik adviseer aan particulieren die (eerder) met pensioen gaan, maar ook aan werkgevers en ondernemingsraden over de aanpassing van de pensioenregeling van het bedrijf. Dat zijn pensioenregelingen bij pensioenfondsen, maar een groot deel van onze klanten heeft een pensioenregeling bij een verzekeringsmaatschappij of een PPI.
Je oude regeling is het vertrekpunt
Als je nu pensioen opbouwt bij een verzekeringsmaatschappij of een PPI, dan bouw je pensioen op in een beschikbare premieregeling of een middelloonregeling. Welke van de twee je nu hebt, maakt uit voor het vervolg. Check dus eerst wat voor regeling je nu hebt.
Aanpassen beschikbare premieregeling
De meeste beschikbare premieregelingen kennen een leeftijdsafhankelijke premiestaffel. Naarmate je ouder wordt, zal de premie in de staffel toenemen. Dat was in de oude wetgeving de meest gebruikelijke manier van pensioen opbouwen. Een leeftijdsafhankelijke staffel gaat niet uit van een gelijke inleg, maar van een gelijke uitkomst. Als je op jonge leeftijd een premie inlegt, kan die nog vele jaren aangroeien door rendement. Op oudere leeftijd is die aangroei door rendement veel minder en moet je om op hetzelfde uit te komen, meer inleggen.
Er zijn verschillende staffels gebaseerd op verschillende veronderstelde rendementen, zoals een 4% staffel, waar een continu rendement van 4% wordt verondersteld. Daarnaast zijn er ook 3% staffels, 2,5% en 2% staffels etc.
Voorbeeld van een 4% staffel
| Leeftijd van | Leeftijd tot | Premiepercentage |
| 18 | 20 | 3,9% |
| 20 | 25 | 4,5% |
| 25 | 30 | 5,5% |
| 30 | 35 | 6,7% |
| 35 | 40 | 8,1% |
| 40 | 45 | 9,9% |
| 45 | 50 | 12,1% |
| 50 | 55 | 14,8% |
| 55 | 60 | 18,2% |
| 60 | 65 | 22,6% |
| 65 | 70 | 27,0% |
Aanpassing van je pensioen bij een verzekeringsmaatschappij of PPI
De aanpassing van je pensioen bij een verzekeringsmaatschappij of PPI is in hoofdlijnen dezelfde als de aanpassing bij een pensioenfonds. De belangrijkste aanpassing is de premie-inleg. In de nieuwe pensioenwet zijn leeftijdsafhankelijke staffels niet meer toegestaan. In nieuwe pensioenregelingen moet voor iedereen, ongeacht leeftijd, eenzelfde premiepercentage worden gegeven.1
Aanpassing en overgangsregime
Stel, een werkgever heeft de staffel uit het voorbeeld en die kiest bij de aanpassing van de regeling voor een premie van 10% voor iedereen ongeacht leeftijd. Dan wordt de premie voor jonge werknemers voorlopig hoger dan in de oude regeling. Voor oudere werknemers wordt de premie lager. Zij moeten dan gecompenseerd worden. Dit zal altijd zorgen voor een (aanzienlijke) toename van de pensioenlasten.
Om die stijging van pensioenlasten tegen te gaan is er in de nieuwe pensioenwet een overgangsregime opgenomen. Hierbij is sprake van eerbiedigende werking voor bestaande staffels. Er kan voor worden gekozen om iedereen die al in de staffel-regeling zit daarin te laten zitten en de nieuwe premie, in mijn voorbeeld 10%, alleen toe te passen voor nieuwe werknemers die na de aanpassingsdatum in dienst komen. De staffel mag blijven bestaan tot de laatste werknemer van die groep uit dienst is. Kiest een werkgever voor het overgangsregime, dan hoeft er niet te worden gecompenseerd en blijft de opbouw gewoon zoals die is.
Middelloonregeling
Als je nog pensioen opbouwt in een middelloonregeling bij een verzekeringsmaatschappij, dan moet die regeling ook worden omgezet naar een beschikbare premieregeling met gelijkblijvend premiepercentage. Alleen hier geldt ook een overgangsregime. Werkgevers kunnen kiezen om de middelloonregeling om te zetten in een beschikbare premieregeling met een leeftijdsafhankelijke staffel.2 Die staffel wordt dan voortgezet voor de zittende groep van werknemers. En nieuwe werknemers krijgen een gelijkblijvend premiepercentage. Door de tussenstap te maken waarbij de middelloonregeling wordt omgezet naar een staffel hoeft er niet tot nauwelijks te worden gecompenseerd en nemen de kosten voor de werkgever ook niet tot nauwelijks toe.
Wat kiest men in de praktijk
Uit de Transitiemonitor Winterrapportage 2025 van verzekeraars en PPI’s blijkt dat 76% van de bedrijven bij een verzekeraar en 66% van de bedrijven bij een PPI kiest voor het overgangsregime.3 Dit percentage is alleen iets vertekend. Er waren onder de oude wetgeving ook al bedrijven die een pensioenregeling hadden met een gelijkblijvend premiepercentage. Als die hun regeling voortzetten, dan kiezen die niet voor het overgangsregime. Ik denk dat het percentage van werkgevers met een staffel-regeling die kiezen voor het overgangsregime eerder richting de 90% gaat.
Partner- en wezenpensioen
Naast de aanpassing van de beschikbare premie, moet ook het partner- en wezenpensioen worden aangepast. De hoogte van deze pensioenen worden in de nieuwe wet anders berekend, namelijk als percentage van je salaris. De nieuwe rekenmethode zorgt voor grote veranderingen in de hoogte, waarbij de verandering voor bijna iedere werknemer anders is. De ene heeft een grote vooruitgang, de ander een grote achteruitgang. In veel pensioenregeling bij verzekeraars en PPI’s is het mogelijk om voor rekening van de werkgever een eventueel nadeel bij te verzekeren, zodat mensen die er op achteruitgaan gecompenseerd worden. Dan hou je per saldo alleen maar winnaars over.
Let op partnerpensioen bij pensionering
Op de pensioendatum moet je met je opgebouwde pensioenkapitaal een pensioenuitkering aankopen. Dat is naar keuze van jou en je eventuele partner alleen ouderdomspensioen of een combinatie van ouderdoms- en partnerpensioen. Denk hier altijd goed over na en bespreek dit samen voordat je een definitieve keuze maakt. Let hierbij op, eens gekozen blijft gekozen. Je kunt dit later niet meer aanpassen.
Het partnerpensioen dat verzekerd was al percentage van je loon komt te vervallen. Er geldt wel een uitloopperiode van 3 maanden. Als je met pensioen gaat, maar je kiest ervoor om je pensioen nog niet meteen in te laten gaan, heb je mogelijk een tijdje geen dekking voor partnerpensioen. Je kunt dit oplossen door het partnerpensioen voort te zetten tot je met pensioen gaat, of toch je pensioen eerder te laten ingaan.
Restitutie bij overlijden is niet meer toegestaan
Je beschikbare premie wordt in jouw persoonlijke pensioenpot gestort. Als je overlijdt, dan wordt er een partner- en wezenpensioen uitgekeerd. Met name bij PPI’s werd ook het opgebouwde kapitaal aan de nabestaanden uitgekeerd, zodat zij het partner- en wezenpensioen konden verbeteren. Dit noemen we restitutie. In de nieuwe wet is restitutie niet meer toegestaan. De opgebouwde spaarpot komt dan te vervallen bij overlijden. Op het opgebouwde kapitaal met restitutie blijven de oude bepalingen van kracht.
Let op je beleggingsrisico
Je pensioengeld wordt belegd op basis van een lifecycle belegging. Naarmate je dichter bij de pensioendatum komt, wordt het beleggingsrisico automatisch afgebouwd. Als je geen keuze hebt gemaakt zit je vaak in een neutrale lifecycle die voorsorteert op een vaste pensioenuitkering. Je eindigt dan met een relatief laag deel belegd in aandelen en veel in vastrentende waarden. Het is mogelijk dat bij de aanpassing van de pensioenregeling ook de default lifecycle wordt verandert. Die sorteert dan voor op een variabele pensioenuitkering, waarbij je automatisch eindigt met meer beleggingen in aandelen. Check dus altijd bij de aanpassing ook wat de gevolgen zijn voor jouw beleggingen.
Veel gestelde vragen
Als je nu een pensioenregeling bij een verzekeringsmaatschappij of een PPI hebt, dan maakt het niet uit of je voor- of na de aanpassing met pensioen gaat. Bij pensioenfondsen kan dat anders zijn als gevolg van eenmalige compensaties en invaarbonussen. Maar dat speelt niet bij een verzekeraar of PPI.
De deadline voor de aanpassing in de wet is 1 januari 2028. De gemiddelde doorlooptijd van een aanpassing is 9 tot 18 maanden. Je weet alleen pas hoe lang een aanpassing duurt als je met de aanpassing aan de slag gaat. Gelet op de deadline is het zaak dat werkgevers hier uiterlijk deze zomer mee beginnen. Wie niet op tijd begint, loopt het risico te laat klaar te zijn met de aanpassing. De consequentie daarvan kan zijn dat de pensioenpotten van de werknemers belast worden met 69,5%! Als jouw werkgever nog niet begonnen is, kan het denk ik geen kwaad om even wat druk uit te gaan oefenen.
Als je (eerder) met pensioen gaat en je werkgever heeft gekozen voor het overgangsregime, dan wijzigt er dus niets ten opzichte van de situatie zoals die was. Als jouw werkgever heeft gekozen voor een compensatieregeling, dan zal die compensatie waarschijnlijk maandelijks betaald worden. Ook dan maakt (eerdere) pensionering niet uit. De situatie in de oude en de nieuwe regeling zal voor jou ongeveer hetzelfde blijven.
Verandering maakt onzeker
Wij merken dat veel mensen die richting hun pensioen gaan onzeker worden van deze veranderingen. En jij moet wel verschillende keuzes maken. En die keuzes beïnvloeden de rest van je leven, terwijl je nadat je met pensioen bent gegaan, deze keuzes niet meer kunt wijzigen. Als je houvast en rust zoekt, vraag ons dan om mee te kijken naar jouw situatie. Wij hebben veel ervaring in het begeleiden van mensen die met pensioen gaan. En dat combineren wij met de kennis die wij hebben van de aanpassing van pensioen bij een verzekeringsmaatschappij of PPI door werkgevers. Wil je advies voor jezelf, klik dan onderstaand op onderstaande button en wij nemen snel contact met je op. Meestal binnen 1 werkdag.
Bronnen:
- Wet loonbelasting 1964 artikel 18a lid 1 ↩︎
- Pensioenwet artikel 220e ↩︎
- Transitiemonitor Winterrapportage 2025, pagina 20 ↩︎
Foto: Kampus Production – Pexels.com
Jan van Harten is mede-eigenaar van &Gommer Pensions Group en behoort tot de meest ervaren pensioenexperts in Nederland. Met meer dan 30 jaar praktijkervaring, een masteropleiding in pensioen en certificering als financial planner, combineert Jan diepgaande kennis van fiscale en civiele wetgeving, actuariële- en verzekeringstechniek.
Hij was jarenlang docent bij toonaangevende pensioenopleidingen, waaronder Wft Pensioen, en verzorgt nog regelmatig PE-webinars voor gecertificeerde planners. Jan wordt frequent gevraagd als spreker, deskundige in rechtszaken en bron voor gerenommeerde media zoals De Telegraaf.
Als onafhankelijk adviseur begeleidt hij particulieren, ondernemers en directies van beursgenoteerde ondernemingen bij complexe pensioenvraagstukken.
Met bijnametpensioen.nl biedt Jan heldere, objectieve informatie voor mensen die bijna met pensioen gaan – altijd met het uitgangspunt om ingewikkelde materie begrijpelijk en praktisch te maken.