- In het kort
- Partnerpensioen keert na jouw overlijden uit aan de partner. Deze uitkering is levenslang. Daarnaast is er soms een tijdelijk partnerpensioen, ook wel Anw-hiaat pensioen genoemd. Deze keert uit tot de AOW-leeftijd van de partner
- Partnerpensioen is bij overlijden voor de pensioendatum een aanvulling op de Anw-uitkering van de overheid en vanaf de AOW-leeftijd een aanvulling op de AOW-uitkering van de overheid.
- Door de Wet toekomst pensioenen is het partnerpensioen straks alleen nog maar op risicobasis verzekerd
- Wanneer je partner komt te overlijden vóór de pensioendatum vervalt het partnerpensioen op risicobasis
- Wanneer je partner komt te overlijden vóór de pensioendatum kun je het opgebouwde partnerpensioen en je hele pensioenpot omzetten in ouderdomspensioen voor jezelf
- Wanneer je partner komt te overlijden na de pensioendatum vervalt het partnerpensioen
Nadenken over de gevolgen van overlijden is voor de meeste mensen vervelend om te doen. Toch is het voor een goede voorbereiding op je pensioen belangrijk om ook het aspect van overlijden goed in beeld te hebben. In deze blog ga ik in op de gevolgen voor je eigen pensioen na overlijden van de partner.
Welke pensioenen zijn er?
De meeste pensioenregelingen hebben een ouderdomspensioen voor jezelf. Dat is een levenslange uitkering die start op de pensioendatum en stopt als jij komt te overlijden.1
Daarnaast is er een partnerpensioen voor je partner. Het partnerpensioen komt tot uitkering wanneer jij komt te overlijden en keert daarna levenslang uit aan de achterblijvende partner.2
Naast het levenslange partnerpensioen is er ook soms een tijdelijk partnerpensioen. Dat keert uit vanaf overlijden tot de AOW-leeftijd van de partner. Dit tijdelijke partnerpensioen wordt ook vaak een Anw-hiaat pensioen genoemd.3 Het partnerpensioen is een aanvulling op de uitkering van de overheid, de Anw. Maar niet iedere partner komt in aanmerking voor een Anw-uitkering. Een Anw-hiaat pensioen vult dit gat dan op.
Veel pensioenregelingen kennen ook nog een wezenpensioen voor de kinderen. In oude pensioenregelingen stopt dat vaak als kinderen 18 of 21 jaar oud zijn, tenzij ze studeren, dan wordt het doorbetaald tot uiterlijk 27 jaar. In de nieuwe pensioenwet is bepaald dat wezenpensioenen standaard gaan uitkeren tot 25 jaar van het kind.4
Wat gebeurt er als je partner komt te overlijden vóór de pensioendatum?
Wanneer de partner komt te overlijden voor de pensioendatum, dan heeft dat geen direct effect op het ouderdomspensioen, maar kan wel effect hebben op het partnerpensioen.
Er zijn drie soorten partnerpensioen en afhankelijk van het soort partnerpensioen heeft het verschillende gevolgen.
Partnerpensioen bij overlijden vóór de pensioendatum op risicobasis
Alle pensioenregelingen die zijn aangepast aan de nieuwe pensioenwet (de Wtp) hebben een partnerpensioen op risicobasis. Dit is een risicoverzekering zonder waarde.
Vaak wordt dat verzekerd op basis van onbepaald partnersysteem. Dat wil zeggen dat er niet gekeken wordt of je een partner hebt of niet. De verzekering is er zolang je pensioen opbouwt in die regeling. Als je komt te overlijden wordt er gekeken of er een partner is. Als er op het moment dat jij komt te overlijden geen partner (meer) is, wordt er niet uitgekeerd.
Is het partnerpensioen verzekerd op basis van een bepaald partnersysteem, dan zal bij overlijden van je partner deze verzekering komen te vervallen.
Partnerpensioen op opbouwbasis na 2002
In het verleden kon je ook een partnerpensioen opbouwen. Een partnerpensioen op opbouwbasis vertegenwoordigd een waarde. Ook als je stopt met premie betalen voor deze verzekering, dan blijft de opgebouwde waarde bestaan. Wanneer er sprake is een partnerpensioen opbouwbasis dat is opgebouwd na 2002 is sprake van een uitruilbaar partnerpensioen.5 Je mag dit partnerpensioen omruilen voor extra ouderdomspensioen.
Wanneer je partner komt te overlijden voor de pensioendatum, kan je op de pensioendatum dit partnerpensioen omruilen voor extra ouderdomspensioen voor jezelf.
Partnerpensioen opbouwbasis voor 2002
Een partnerpensioen opbouwbasis dat is opgebouwd voor 2002 is vaak niet uitruilbaar. Wanneer je partner komt te overlijden voor de pensioendatum, vervalt deze verzekering zonder waarde.
Je pensioenpot op de pensioendatum
In het nieuwe pensioenstelsel bouw je een persoonlijke pensioenpot op. Op (en na) de pensioendatum is deze pot bepalend voor de hoogte van je pensioenuitkering. Wanneer je een partner hebt, dan wordt de pot standaard ‘omgezet’ in een ouderdomspensioen voor jezelf en een partnerpensioen voor je partner. Wanneer je partner overlijdt voor de pensioendatum, dan zal je pot op de pensioendatum worden omgezet in alleen een ouderdomspensioen voor jezelf.
Financiële gevolgen
Wil je voorkomen dat jij of je partner financieel in de knel komt als een van beide komt te overlijden? De regels voor partnerpensioen zijn complex en veranderen door de nieuwe pensioenwet. Wil je exact weten wat er voor jou of je partner overblijft onderaan de streep? Klik op onderstaande knop en vraag je advies aan.
Overlijden partner ná de pensioendatum
Wanneer je partner komt te overlijden ná de pensioendatum, dan komt het eventueel aanwezige partnerpensioen te vervallen. De waarde van het partnerpensioen kan niet worden toegevoegd aan het ouderdomspensioen en kan ook niet toekomen aan eventuele erfgenamen.
Alleenstaandenpensioen
In het verleden kenden sommige pensioenregelingen een alleenstaandenpensioen, soms ook ongehuwdenpensioen genoemd. Deze pensioenen mogen niet meer worden opgebouwd. Maar de in het verleden opgebouwde pensioenen in deze regelingen zijn wel blijven bestaan. Ben je alleenstaand geworden door het overlijden van de partner, dan kom je mogelijk in aanmerking voor een alleenstaandenpensioen.
Lees ook:
Een nieuwe partner krijgen na de pensioendatum
Gevolgen voor de AOW
De hoogte van de AOW is afhankelijk van het feit of je een partner hebt of niet. Wanneer je een partner hebt, dan bedraagt de AOW-uitkering ongeveer € 14.000,- op jaarbasis (voor jou en je partner, dus totaal € 28.000,-). Wanneer je alleenstaand bent krijg je een AOW-uitkering van ongeveer € 21.000,- op jaarbasis.
Partnerpensioen van de partner
Wanneer je partner komt te overlijden en jouw partner bouwde ook pensioen op, dan krijg jij het partnerpensioen en het eventuele tijdelijke partnerpensioen dat was toegezegd in de pensioenregeling van je partner. Deze uitkering komt bovenop jouw salaris als je nog werkt en je pensioenuitkering als je die al krijgt. De uitkering van het partnerpensioen is belast, maar heeft verder geen gevolgen voor de hoogte van jouw eigen pensioenuitkering.
Partnerpensioen in het nieuwe stelsel (Wtp)?
De Wet toekomst pensioenen heeft gevolgen voor het partnerpensioen. Alle pensioenregelingen die worden aangepast aan deze wet hebben alleen nog maar een partnerpensioen bij overlijden voor de pensioendatum op risicobasis. De partnerpensioenen op opbouwbasis bestaan dan niet meer. De opgebouwde pensioenen bij pensioenfondsen worden ingevaren. Maar de opgebouwde partnerpensioenen blijven bestaan. Vanaf de pensioendatum is de omvang van je persoonlijke pensioenpot bepalend voor de hoogte van je pensioenuitkering. En daarmee ook voor de hoogte van het partnerpensioen na de pensioendatum.
Veel gestelde vragen
Nee, dat hoeft niet persé. Om in aanmerking te komen voor een partnerpensioen moet je getrouwd zijn, of een geregistreerd partnerschap hebben of je moet een gezamenlijke huishouding voeren. Die gezamenlijke huishouding kun je op verschillende manieren aantonen. Bijvoorbeeld door een samenlevingsovereenkomst of een partnerverklaring.
In de meeste pensioenregeling is het partnerpensioen verzekerd op basis van een onbepaald partnersysteem. Daarbij wordt voor iedereen een partnerpensioen verzekerd en pas op het moment van overlijden wordt er gekeken of er daadwerkelijk een partner is. Je hoeft dan niet vooraf je partner aan te melden en daarmee wordt voorkomen dat er je onverzekerd bent, wanneer je zou vergeten je partner aan te melden. Bij de berekening van de premie die de werkgever betaalt is al rekening gehouden met het feit dat niet iedereen een partner heeft.
Bronnen
- Wet op de loonbelasting 1964 artikel 18 lid 1 sub a, onder 1° ↩︎
- Wet op de loonbelasting 1964 artikel 18 lid 1 sub a, onder 2° en 3° ↩︎
- Wet op de loonbelasting 1964 artikel 18 lid 1 sub a, onder 5° ↩︎
- Wet op de loonbelasting 1964 artikel 18 lid 1 sub a, onder 4° ↩︎
- Pensioenwet artikel 60 lid 1 ↩︎
Foto: Lucas Rychvalsky – Pexels.com

Jan van Harten is mede-eigenaar van &Gommer Pensions Group en behoort tot de meest ervaren pensioenexperts in Nederland. Met meer dan 30 jaar praktijkervaring, een masteropleiding in pensioen en certificering als financial planner, combineert Jan diepgaande kennis van fiscale en civiele wetgeving, actuariële- en verzekeringstechniek.
Hij was jarenlang docent bij toonaangevende pensioenopleidingen, waaronder Wft Pensioen, en verzorgt nog regelmatig PE-webinars voor gecertificeerde planners. Jan wordt frequent gevraagd als spreker, deskundige in rechtszaken en bron voor gerenommeerde media zoals De Telegraaf.
Als onafhankelijk adviseur begeleidt hij particulieren, ondernemers en directies van beursgenoteerde ondernemingen bij complexe pensioenvraagstukken.
Met bijnametpensioen.nl biedt Jan heldere, objectieve informatie voor mensen die bijna met pensioen gaan – altijd met het uitgangspunt om ingewikkelde materie begrijpelijk en praktisch te maken.

Ik ben zelf al met pensioen, ik heb een deel van mijn pensioen als partnerpensioen aangeduid. mijn partner is overleden en was nog niet met pensioen. Ik krijg van zijn pensioenfonds een nabestaandenpensieon. Maar wat gebeurt er nu met mijn partnerpensioen? Komt dat te vervallen?
Hoi Ina, dat komt inderdaad te vervallen.