Gescheiden en pensioen, let op!

Wanneer je in het verleden gescheiden bent, zijn er ook afspraken gemaakt over de verdeling van het pensioen. Als je met pensioen gaat, dan is het belangrijk dat jij en je ex-partner allebei krijgen waar jullie recht op hebben. Maar vaak gaat dat mis in de praktijk.

Ik zie regelmatig dat er afspraken worden gemaakt bij de scheiding, maar dat die afspraken niet helemaal goed worden uitgevoerd door de pensioenuitvoerder. In dit artikel beschrijf ik een aantal veel voorkomende fouten. Ben jij gescheiden en pensioen is onderdeel geweest van de afspraken? Check jouw situatie dan aan de hand van deze checklist en kijk of je krijgt waar je recht op hebt.

Wettelijk kader

Ik zal eerst een korte schets geven van de huidige wetgeving over pensioen en echtscheiding. Pensioen wordt verdeeld op basis van twee verschillende wetten. 

De Wet Verevening Pensioenrechten bij scheiding gaat over het ouderdomspensioen. In die wet is bepaald dat het tijdens het huwelijk opgebouwde ouderdomspensioen 50/50 wordt verdeeld. Jij en je ex-partner krijgen dus allebei 50% van het pensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd.

Alles wat is opgebouwd vóór deze periode wordt niet verdeeld en blijft van degene die het heeft opgebouwd. Alles wat wordt opgebouwd ná het huwelijk wordt ook niet verdeeld. 

Je kunt afwijkende afspraken maken in de huwelijkse voorwaarden of het echtscheidingsconvenant. Heb je geen afspraken gemaakt, dan geldt in principe de wettelijke verdeling. Deze wet geldt overigens alleen voor huwelijken en geregistreerde partnerschappen. Samenwonen valt hier niet onder. 

De Pensioenwet is de tweede wet die van toepassing is en die bepaalt regelt het nabestaandenpensioen. Bij het einde van een relatie, hier valt samenwonen dus ook onder, heeft de ex-partner recht op het tot dan toe opgebouwde partnerpensioen. Ook hier kun je van afwijken in de huwelijkse voorwaarden, het samenlevingscontract of het echtscheidingsconvenant.

Waar heb je recht op?

Wanneer er afspraken zijn gemaakt in de huwelijkse voorwaarden, het samenlevingscontract of het echtscheidingsconvenant, dan gelden die afspraken. Je kunt dus afwijken van de wet. 

Ben je gescheiden en pensioen is een onderdeel geweest van de afspraken die jullie hebben gemaakt, bestudeer dan altijd eerst de gemaakte afspraken. En kijk vervolgens of dat ook zo is uitgevoerd!

Controleer of de (afwijkende) afspraken goed zijn uitgevoerd

Formulier invullen

Wanneer je binnen 2 jaar na de scheiding een speciaal daarvoor ontwikkeld formulier invult en inlevert bij de pensioenuitvoerder, dan zal die het pensioen verdelen en rechtstreeks aan de ex-partner gaan uitbetalen. Wanneer je dat formulier niet inlevert, dan geldt in principe de wet of de gemaakte afspraken nog steeds, alleen zal de pensioenuitvoerder niet rechtstreeks aan de ex-partner uitbetalen.

Is er geen formulier ingevuld? Mogelijk moet er dan toch verdeeld worden!

Vóór-huwelijkse periode

Het pensioen dat je hebt opgebouwd vóór het huwelijk wordt niet verdeeld. Alleen het pensioen dat je hebt opgebouwd tijdens het huwelijk wordt 50/50 verdeeld. Veel pensioenuitvoerders hadden geen goede administratie van de pensioenhistorie. Hierdoor is het niet altijd mogelijk geweest om een goede verdeling te maken tussen het pensioen dat voor en het pensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. 

Wanneer er sprake is van een vóór-huwelijkse periode is de kans dus aanwezig dat de verdeling niet helemaal goed is gegaan.

Gescheiden en pensioen uit beschikbare premie

De wet schrijft voor dat het pensioen 50/50 wordt verdeeld. Wanneer je pensioen opbouwt in een beschikbare premieregeling, dan koop jij pas op de pensioendatum een pensioenuitkering aan. Pas op dat moment weet je hoeveel pensioen je krijgt. Op dat moment kun je ook pas echt goed het pensioen verdelen.

Vaak wordt het pensioen eerder dan op de pensioendatum verdeeld.  De vraag is of jullie allebei dan 50% krijgen? Of krijgt de ene iets meer en de ander iets minder?

Wanneer je een beschikbare premieregeling hebt gehad, is het belangrijk om goed te controleren hoe de uiteindelijke verdeling uitpakt op de pensioendatum.

Wie koopt het pensioen aan?

Na een echtscheiding wordt het pensioen verdeeld. Wanneer de ex-partner komt te overlijden, krijgt de werknemer die het pensioen heeft opgebouwd de 50% van de ex-partner weer terug.

Als je een kapitaal hebt opgebouwd waarmee je op de pensioendatum een pensioen moet aankopen, dan moet die uitkering zodanig worden aangekocht dat na overlijden van de ex-partner, de uitkering wel weer terug gaat naar degene die het pensioen heeft opgebouwd. De ex-partner kan dus niet zomaar een eigen pensioen aankopen. Vaak gaat dit verkeerd. 

Heb je een kapitaalverzekering of een beschikbare premieregeling, let dan goed op bij de aankoop van het pensioen!

Meerdere pensioenpotjes

Heb jij meerdere pensioenpotjes en hebben die potjes ook verschillende pensioendata? Let dan goed op als je besluit die potjes uit te stellen of te vervoegen.

Als jij een pensioen vervroegd of juist uitstelt, dan gaat het gedeelte dat voor je ex-partner is mee met jouw vervroeging of uitstel. Let goed op dat de uitvoerder dit ook consequent en juist uitvoert. Wanneer zij dit niet goed doen, kan dit mogelijk nadelig uitpakken voor jouw eigen pensioen. Met name wanneer je ex-partner nadien komt te overlijden kan dit grote nadelige gevolgen hebben voor jouw eigen pensioen.

Wanneer je gaat schuiven met je pensioendatum, dan schuift het pensioen voor je ex-partner mee. Zorg dat dit goed wordt uitgevoerd!

Meer weten, lees dan ook: Pensioen en echtscheiding – 5 tips

In dit artikel ben ik uitgegaan van de meest voorkomende situaties. De situaties Boon-van Loon en conversie heb ik niet beschreven. Wanneer dat voor jou van toepassing is, kan het zijn dat sommige dingen zoals ik die heb beschreven bij jou anders zijn.

Pensioenadvies aanvragen

print

Jan van Harten is pensioenadviseur en financial planner. Hij adviseert mensen die met pensioen gaan. Hij begeleidt daarnaast ook ondernemingsraden bij pensioenvraagstukken en helpt werkgevers met het inrichten van pensioenregelingen. bijna met pensioen.nl is een initiatief van Jan van Harten.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *